น่าน Only

ขับรถยนต์ไฟฟ้าไปน่าน วางแผนชาร์จเมื่อทางขึ้นดอยกินไฟ

คนขับรถน้ำมันขึ้นดอยน่านมักได้ยินคำเตือนว่า “เติมให้เต็มก่อนออกจากตัวอำเภอ เพราะปั๊มบนเขาห่างกัน” ถ้าเปลี่ยนเป็นรถยนต์ไฟฟ้า คำเตือนนี้ยิ่งต้องจริงจังกว่าเดิม เพราะจุดชาร์จบนเส้นทางภูเขามักห่างกว่าปั๊มน้ำมัน และการเติมไฟแต่ละครั้งใช้เวลานานกว่าการเติมน้ำมันหลายเท่า

ไม่ได้แปลว่ารถไฟฟ้าไปน่านไม่ได้ แค่ต้องคิดล่วงหน้าเป็นช่วงๆ แทนการขับไปเรื่อยแล้วค่อยหาที่ชาร์จเมื่อแบตใกล้หมด

ก่อนออกเดินทาง

เข้าใจว่าทางภูเขากินไฟต่างจากทางราบ ขาขึ้นเนินยาวๆ มอเตอร์ต้องออกแรงมาก แบตจะลดเร็วกว่าตอนวิ่งบนทางหลวงราบ ตัวเลขระยะที่หน้าจอบอกจึงเป็นแค่การประมาณจากการขับที่ผ่านมา ไม่ใช่สิ่งที่รับประกันได้บนดอย

ดูจุดชาร์จไว้หลายชั้น ใช้แอปของผู้ให้บริการชาร์จหลายเจ้าประกอบกัน จดไว้ทั้งจุดหลักและจุดสำรองตลอดเส้นทาง แล้วบันทึกเป็นภาพหน้าจอเก็บไว้ เพราะบางช่วงบนเขาสัญญาณโทรศัพท์อ่อนจนแอปโหลดไม่ขึ้น

โทรถามที่พักล่วงหน้า ถามตรงๆ ว่ามีที่ชาร์จหรือไม่ ถ้าไม่มี มีปลั๊กที่เสียบสายชาร์จพกพาได้หรือเปล่า และเจ้าของที่พักอนุญาตไหม อย่าคิดเอาเองว่าเสียบปลั๊กไหนก็ได้ ระบบไฟของบ้านบางหลังอาจไม่เหมาะกับการชาร์จนานหลายชั่วโมง

จัดตารางเที่ยวให้มีที่ว่าง ใส่เวลาชาร์จลงไปในแผนเลย แทนที่จะคิดว่าเป็นเวลาที่เสียไป ให้มองเป็นช่วงกินข้าวหรือแวะชมเมือง ข้อมูลภาพรวมเรื่องการเดินทาง ที่พัก และงบสำหรับทริปน่าน ช่วยให้กะช่วงพักได้ง่ายขึ้น

ระหว่างทาง

ชาร์จให้เต็มที่ตัวเมืองก่อนขึ้นดอย ตัวเมืองน่านและอำเภอใหญ่มีตัวเลือกมากกว่าบนเขา ถ้าแผนคือขึ้นไปบ่อเกลือหรือดอยภูคา ให้เติมไฟให้มากที่สุดก่อนเริ่มไต่ระดับ หลายคนเลือกพักที่ปัวหนึ่งคืนก่อนขึ้นภูคา ซึ่งช่วยทั้งเรื่องพักคนขับและวางรอบชาร์จ

ขาลงได้ไฟคืนมาบ้าง ระบบหน่วงด้วยมอเตอร์ช่วยแปลงแรงตอนลงเขากลับเป็นไฟเข้าแบตได้ส่วนหนึ่ง และช่วยลดการใช้เบรกเท้า แต่อย่านับไฟส่วนนี้เป็นทุนหลัก และถ้าแบตเกือบเต็ม รถบางรุ่นจะรับไฟคืนได้น้อยลง ต้องอาศัยเบรกเท้ามากขึ้น ควรศึกษาโหมดการขับของรถตัวเองก่อนลงเนินยาว

ปิดหรือลดสิ่งที่ไม่จำเป็น แอร์ที่ตั้งเย็นจัด หรือการเปิดระบบทำความร้อนเต็มที่ตอนหน้าหนาว กินไฟพอสมควร ปรับให้พอสบายแทนการเปิดสุด

ระวังแอปนำทางพาเข้าทางลัด ทางลัดบนแผนที่บางเส้นชันกว่าและแคบกว่าถนนหลัก ซึ่งกินไฟมากขึ้นและขับยากขึ้นด้วย เรื่องช่วงไหนควรเชื่อแผนที่ ช่วงไหนควรจอดถามชาวบ้าน อ่านไว้ก่อนออกเดินทางจะช่วยได้

อย่ารอให้แบตต่ำมากค่อยหาที่ชาร์จ บนเส้นทางภูเขา ถ้าจุดที่หมายไว้ใช้งานไม่ได้ ระยะไปจุดถัดไปอาจไกลเกินกว่าแบตที่เหลือ

ถึงที่หมาย

เสียบชาร์จทันทีถ้าที่พักมีให้ แม้แบตยังเหลือพอสมควร การชาร์จข้ามคืนช่วยให้เช้าวันรุ่งขึ้นเริ่มต้นได้สบายใจ โดยเฉพาะถ้ามีแผนออกไปรอดูหมอกตั้งแต่เช้ามืด

เกรงใจเจ้าของที่พัก ถ้าใช้ปลั๊กของบ้าน ให้ตกลงเรื่องค่าไฟกันให้ชัด และถามว่าช่วงไหนเขาใช้ไฟเยอะ จะได้ไม่ชาร์จทับช่วงนั้น

ใช้วันที่เที่ยวในเมืองเป็นวันเติมไฟ วันที่เดินชมวัดหรือเดินตลาดในตัวเมือง รถจอดนิ่งหลายชั่วโมง เป็นโอกาสดีที่จะไปจอดชาร์จไว้ระหว่างนั้น

ขากลับ

ขากลับมักเป็นช่วงที่ทุกคนเหนื่อยและอยากถึงบ้านเร็ว ทำให้มองข้ามการวางแผนชาร์จไป ให้กลับมาดูรายการจุดชาร์จที่จดไว้ตอนขาไปอีกครั้ง เช็กว่าจุดไหนเปิดใช้ได้ และเผื่อจุดสำรองไว้เหมือนเดิม

ถ้าขาไปเจอจุดชาร์จที่เสีย ไม่ว่าง หรือหาทางเข้ายาก ให้จดไว้และเลี่ยงในขากลับ ข้อมูลจากประสบการณ์ตรงของทริปนี้ดีกว่าแผนที่ทุกแอป

ใครที่อยู่ในจังหวัดที่สถานีชาร์จยังมีไม่มาก จะคุ้นกับการวางแผนแบบนี้อยู่แล้ว และมีเรื่องใช้รถอีวีเป็นรถประจำวันนอกเมืองใหญ่ วางแผนเติมไฟอย่างไร ให้อ่านต่อสำหรับชีวิตประจำวัน

ในมุมของคนขับรถไฟฟ้าหลายคน ทริปภูเขาแบบนี้ไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด สิ่งที่เปลี่ยนไปคือนิสัยการเดินทาง จากที่เคยขับรวดเดียว กลายเป็นการแวะพักบ่อยขึ้น และหลายคนบอกว่านั่นทำให้ได้เห็นน่านมากกว่าเดิม